Η μετατροπή μιας ατομικής επιχείρησης σε εταιρική μορφή, όπως Ομόρρυθμη Εταιρεία (Ο.Ε.) ή Ετερόρρυθμη Εταιρεία (Ε.Ε.), αποτελεί μια συνηθισμένη επιχειρηματική εξέλιξη για επαγγελματίες που επιθυμούν να επεκτείνουν τη δραστηριότητά τους ή να εντάξουν νέους συνεργάτες στο επιχειρηματικό τους σχήμα.
Η αλλαγή αυτή δεν αποτελεί τυπικά «μετατροπή» με τη στενή νομική έννοια, αλλά ουσιαστικά σύσταση νέας εταιρείας, στην οποία μεταφέρεται η δραστηριότητα της ατομικής επιχείρησης.
Παρακάτω παρουσιάζουμε αναλυτικά τη διαδικασία, τα βασικά στάδια και τα σημεία που πρέπει να προσέξει ένας επιχειρηματίας.
Τι σημαίνει μετατροπή ατομικής επιχείρησης σε Ο.Ε. ή Ε.Ε.
Στην πράξη η διαδικασία περιλαμβάνει:
• διακοπή της ατομικής επιχείρησης
• σύσταση νέας εταιρείας (Ο.Ε. ή Ε.Ε.)
• μεταφορά δραστηριότητας, πελατών και συμβάσεων στη νέα εταιρεία
Η επιλογή της εταιρικής μορφής εξαρτάται από τη σχέση συνεργασίας μεταξύ των εταίρων.
Ομόρρυθμη Εταιρεία (Ο.Ε.)
Στην Ο.Ε. όλοι οι εταίροι:
• συμμετέχουν ενεργά στη λειτουργία της εταιρείας
• έχουν απεριόριστη και εις ολόκληρον ευθύνη για τις υποχρεώσεις της εταιρείας
Ετερόρρυθμη Εταιρεία (Ε.Ε.)
Στην Ε.Ε. υπάρχουν δύο κατηγορίες εταίρων:
• ομόρρυθμοι εταίροι, που έχουν πλήρη ευθύνη για τις υποχρεώσεις της εταιρείας
• ετερόρρυθμοι εταίροι, που ευθύνονται μέχρι το ποσό της εταιρικής τους εισφοράς
Η μορφή αυτή χρησιμοποιείται συχνά όταν ένας συνεργάτης συμμετέχει κυρίως ως επενδυτής.
Στάδια μετατροπής ατομικής επιχείρησης
Η διαδικασία περιλαμβάνει συγκεκριμένα στάδια.
1. Προετοιμασία και επιλογή εταιρικής μορφής
Στο πρώτο στάδιο πραγματοποιείται:
• επιλογή μεταξύ Ο.Ε. ή Ε.Ε.
• καθορισμός των εταίρων
• καθορισμός των ποσοστών συμμετοχής
• επιλογή εταιρικής επωνυμίας
Παράλληλα καθορίζονται:
• η έδρα της εταιρείας
• το αντικείμενο δραστηριότητας
• το εταιρικό κεφάλαιο
2. Σύνταξη εταιρικού συμφωνητικού
Το εταιρικό συμφωνητικό περιλαμβάνει:
• τα στοιχεία των εταίρων
• την εταιρική επωνυμία
• τον σκοπό της εταιρείας
• τα ποσοστά συμμετοχής
• τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των εταίρων
• τον τρόπο διαχείρισης της εταιρείας
• τη διάρκεια της εταιρείας
Το συμφωνητικό υπογράφεται από όλους τους εταίρους.
3. Σύσταση της εταιρείας μέσω Υπηρεσίας Μίας Στάσης (ΓΕΜΗ)
Η σύσταση πραγματοποιείται μέσω:
• της Υπηρεσίας Μίας Στάσης (ΥΜΣ)
• ή ηλεκτρονικά μέσω της πλατφόρμας σύστασης εταιρειών
Κατά τη διαδικασία:
• πραγματοποιείται καταχώριση στο ΓΕΜΗ
• αποδίδεται ΑΦΜ της εταιρείας
• γίνεται εγγραφή των εταίρων στον ΕΦΚΑ
4. Έναρξη δραστηριότητας στη Δ.Ο.Υ.
Μετά τη σύσταση της εταιρείας:
• πραγματοποιείται έναρξη δραστηριότητας στη Δ.Ο.Υ.
• δηλώνονται οι σχετικοί ΚΑΔ
• ενεργοποιείται η λειτουργία της εταιρείας
5. Διακοπή της ατομικής επιχείρησης
Αφού ολοκληρωθεί η σύσταση της νέας εταιρείας, ακολουθεί:
• διακοπή εργασιών της ατομικής επιχείρησης στη Δ.Ο.Υ.
• τακτοποίηση τυχόν φορολογικών υποχρεώσεων
Σε πολλές περιπτώσεις πραγματοποιείται:
• μεταφορά πελατών
• μεταφορά εξοπλισμού
• μεταφορά συμβάσεων
στη νέα εταιρεία.
Νομοθετικό πλαίσιο
Στην περίπτωση μετατροπής ατομικής επιχείρησης σε προσωπική εταιρεία (Ο.Ε. ή Ε.Ε.), δεν υπάρχουν ειδικές διατάξεις που να ρυθμίζουν τη μετατροπή.
Στην πράξη εφαρμόζονται οι γενικές διατάξεις:
• των άρθρων 38–44 του Εμπορικού Κώδικα, που αφορούν τη σύσταση προσωπικών εταιρειών
• του άρθρου 741 του Αστικού Κώδικα, που ρυθμίζει τη σύμβαση εταιρείας
Για την ολοκλήρωση της διαδικασίας απαιτείται:
• εκτίμηση της αξίας των περιουσιακών στοιχείων που εισφέρονται στη νέα εταιρεία
• σύνταξη εταιρικού καταστατικού
• τήρηση της διαδικασίας σύστασης προσωπικής εταιρείας.
Φορολογικά και λογιστικά ζητήματα που πρέπει να εξεταστούν
Πριν από τη μετατροπή είναι σημαντικό να εξεταστούν:
• οι φορολογικές υποχρεώσεις της ατομικής επιχείρησης
• τυχόν οφειλές προς το Δημόσιο ή τα ασφαλιστικά ταμεία
• η μεταφορά παγίων στοιχείων
• πιθανή αλλαγή λογιστικού καθεστώτος
Επίσης ενδέχεται να διαφοροποιηθεί:
• η φορολογία των κερδών
• το ασφαλιστικό καθεστώς των εταίρων.
Πλεονεκτήματα της εταιρικής μορφής O.E. – Ε.Ε.
Η δημιουργία Ο.Ε. ή Ε.Ε. προσφέρει σημαντικά πλεονεκτήματα:
• δυνατότητα συνεργασίας μεταξύ εταίρων
• καλύτερη οργάνωση της επιχείρησης
• ενίσχυση αξιοπιστίας στην αγορά
• ευκολότερη ανάπτυξη της δραστηριότητας
Για πολλές επιχειρήσεις αποτελεί το φυσικό επόμενο βήμα ανάπτυξης.
Χρόνος ολοκλήρωσης διαδικασίας
Η σύσταση προσωπικής εταιρείας και η μεταφορά της δραστηριότητας ολοκληρώνονται συνήθως μέσα σε 3 έως 7 εργάσιμες ημέρες, εφόσον όλα τα απαιτούμενα δικαιολογητικά είναι διαθέσιμα.
Η μετατροπή μιας ατομικής επιχείρησης σε Ο.Ε. ή Ε.Ε. αποτελεί μια διαδικασία που απαιτεί σωστό φοροτεχνικό σχεδιασμό και λογιστική καθοδήγηση.
Η κατάλληλη επιλογή εταιρικής μορφής, η σαφής ρύθμιση των σχέσεων μεταξύ των εταίρων και η ορθή φορολογική διαχείριση μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στην ανάπτυξη και τη βιωσιμότητα της επιχείρησης.
Αν βρίσκεστε στο στάδιο μετατροπής μιας ατομικής επιχείρησης σε Ο.Ε. ή Ε.Ε. μιλήστε με τους εξεδικευμένους λογιστές – φοροτεχνικούς της All About Accounting.